Hoe zat het ook alweer met de tussen -n?

zonnebank1 Hoe zat het ook alweer met de tussen  n?Uhm, de tussen -n. Dat klinkt als een vage alfabetletter. Zo van: o’ja, d’r moet ook nog een tweede -n tussen die 26 letters worden gepropt.
Moest ik vroeger nog nadenken of er een of twee honden in een hondenhok pasten, nu zijn er alweer tijden andere regels. Met alle gevolgen van dien… in Nederland-spellingsregeltjesland.

Hoe zat het ook alweer met de bietensoep en de groenteteelt?
Natuurlijk is het eigenlijk heel simpel. Meestal schrijf je -en, maar dat is meestal. Het is belangrijk dat je nagaat wat het meervoud van het eerste deel in de samenstelling is:
- eindigt het meervoud op -en dan schrijf je meestal -en. Op de uitzonderingen na, maar daar kom ik zo op terug
Bijvoorbeeld: koeienvlaai, druivensap, pannenkoek, luizenkam
- eindigt het meervoud op -es of op -en en -es, dan schrijf je meestal -e. Op de uitzonderingen na natuurlijk icon smile Hoe zat het ook alweer met de tussen  n?
Bijvoorbeeld: aspergesoep, keuzepakket, groenteburger, aktetas

Uitzonderingen moeten er zijn
De Nederlandse spelling zou de Nederlandse spelling niet zijn, zonder uitzonderingen:
- Het eerste deel noemt een persoon of zaak die enig is in zijn soort: maneschijn, zonnestraal, hellevuur, Koninginnedag
- Het eerste deel geldt als versterking en de hele samenstelling is een bijvoeglijk naamwoord: reuzesterk, apetrots, beresterk
-
Het eerste deel is een diernaam en het tweede deel een plantsoort: vliegezwam, slangewortel, paardekastanje
-
Het eerste deel is een lichaamsdeel en het geheel is een versteende samenstelling: hartelust, ruggespraak, kakebeen
-
Een van de delen is niet meer  herkenbaar als afzonderlijk woord in zijn oorspronkelijke betekenis: het is een versteende samenstelling. Dronkelap, hotemetoot, klerezooi, zinnebeeld.

De grap is dat er weer uitzonderingen op de uitzondering zijn: zielenpoot (is een versteende samenstelling, maar met -en) en spinnewiel (omdat spinnen een werkwoord is).

Dan ben ik nu wel toe aan een limonadedrankje of een bananenshake…

Reageren uitgeschakeld

Filed under Nederlands, spelling, taal

Comments are closed.

Time executed 0 seconds